U svijetu se rađa više blizanaca nego ikada ranije, ali je
moguće da je ovo vrhunac, nakon čega će uslijediti pad, kažu istraživači.
Svake
godine se širom svijeta rodi oko 1,6 miliona blizanaca, a svaki 42. porođaj su
blizanci. Odloženo rađanje djece i medicinske tehnike kao što je vantejlesna
oplodnja uticali su na porast broja rođenih blizanaca za trećinu od osamdesetih.
Ali odavde može sve da krene “nizbrdo”, jer se fokus prebacuje na jednu bebu po
trudnoći, što je manje rizično.
Prema globalnoj analizi u časopisu “Human
Reproduction“, vrhunac je dostignut zbog velikog povećanja stope blizanaca u
svim regionima tokom 30 godina – od povećanja od 32 odsto u Aziji, do 71 odsto
u Sjevernoj Americi. Istraživači su prikupili informacije o stopama rađanja
blizanaca iz 165 zemalja u periodu od 2010. do 2015. godine i uporedili ih sa
stopama između 1980. i 1985. godine.
Broj rođenih blizanaca na hiljadu porođaja
sada je posebno visok u Evropi i Sjevernoj Americi – a širom svijeta ta stopa
je sa devet na 1.000 porođaja došla na 12. Međutim, stopa rađanja blizanaca u
Africi uvijek je bila visoka i nije se mnogo promijenila tokom posljednjih 30
godina, što bi moglo biti posljedica rasta stanovništva. Afrika i Azija
trenutno čine oko 80 odsto svih blizanačkih porođaja u svijetu.
Autor studije,
profesor Christiaan Monden sa Univerziteta u Oxfordu, rekao je da za to postoji
razlog. “Stopa rađanja blizanaca u Africi je toliko visoka zbog velikog broja
dvojajčanih blizanaca – blizanaca rođenih iz dva odvojena jajašceta”, rekao je
on. On je rekao da je to najverovatnije zbog genetskih razlika između afričke i
ostalih populacija.
Stopa rađanja blizanaca u Evropi, Sjevernoj Americi i
zemljama Okeanije sustiže tu stopu, a smatra se da je glavni razlog tome sve
veća upotreba medicinski potpomognute oplodnje od sedamdesetih – na primjer
IVF, ICSI, vještačka oplodnja i stimulacija jajnika.
Ove tehnike povećavaju
šanse za višestruku ili višeplodnu trudnoću. Žene se odlučuju na formiranje
porodice u sve kasnijim godinama, rastuća upotreba kontraceptivnih sredstava i
niža stopa smrtnosti generalno igraju ulogu.
Ali profesor Monden kaže da je
naglasak sada jednoj bebi po trudnoći, jer je to bezbjednije. “To je veoma
važno jer je rađanje blizanaca povezano sa većom stopom smrtnosti i među bebama
i djecom, i više komplikacija za majke i djecu, tokom trudnoće i tokom i nakon
porođaja”, rekao je Monden.
Kod blizanaca se često javljaju komplikacije po
rođenju, rađaju se preuranjeno, manji su kilažom i veća je stopa mrtvorođenih,
prenio je BBC.
zosradio.ba/Tuzlanski
